Szanowny Panie Premierze! W Polsce renty starcze przyznane z tytułu pracy przymusowej podczas II
Szanowny Panie Premierze! W Polsce renty starcze przyznane z tytułu pracy przymusowej podczas II wojny światowej nie są uznawane za świadczenia wypłacane ofiarom wojny, choć praca ta miała charakter przymusowy, a osoby do niej skierowane były deportowane. Ponieważ w trakcie pracy przymusowej opłacane były składki ubezpieczeniowe, renty te nie podlegają przepisom ustawy z dnia 21 września 2000 r. o zwolnieniu świadczeń z tytułu prześladowań przez nazistowskie Niemcy z podatków i opłat oraz niezaliczenia ich do dochodów (Dz. U. Nr 93, poz. 1028).
W wyniku tego powstała sytuacja, kiedy to polscy obywatele, którzy zostali deportowani do pracy przymusowej w III Rzeszy i którzy obecnie otrzymują częściową rentę z Niemiec bądź Austrii - z tytułu tej pracy, muszą odprowadzać od tych świadczeń podatki oraz składkę na ubezpieczenie zdrowotne.
Prasa przymusowa jest uznana w Polsce za represję (ustawa z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich - Dz. U. Nr 87, poz. 395, z późn. zm.). Powinno zatem z tego wynikać szczególne traktowanie świadczeń wypłacanych z tytułu takiej pracy, również świadczeń zagranicznych.
Jak dotąd Ministerstwo Finansów nie uznaje jednak rent cząstkowych za świadczenia, które powinny podlegać preferencjom podatkowym. Argumenty, że renty cząstkowe, np. austriackie, są następstwem byłego systemu ubezpieczenia społecznego i że są wypłacane niezależnie od charakteru pracy, nie są przekonujące. Osoby te pracowały bowiem i miały opłacane składki mimo swojej woli, a za odmowę wykonania poleceń okupanta groziły im bardzo surowe konsekwencje. Moim zdaniem praca przymusowa jest w tym przypadku przesłanką zasadniczą, dominującą i najbardziej wymowną. Do dziś, według przepisów ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176, z późn. zm.), renty wypłacane osobom zamieszkałym w Polsce przez instytucje zabezpieczenia społecznego innych państw nie są zwolnione od podatku - niezależnie od charakteru pracy, z której obecnie wynika prawo do świadczenia.
W związku z powyższym zwracam się do pana premiera o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Jakie istnieją możliwości zmiany przedstawionej wyżej sytuacji?
2. Czy cząstkowe renty starcze, do których prawo nabyły osoby poprzez pracę przymusową, nie powinny podlegać preferencyjnemu traktowaniu w odniesieniu do podatków i składek na ubezpieczenie zdrowotne?
3. Czy konstytucyjny wymóg urzeczywistniania przez państwo zasad sprawiedliwości społecznej niewystarczająco determinuje wprowadzenie zmian w przepisach w tym zakresie, aby osoby deportowane podczas II wojny światowej - i skierowanie do przymusowej pracy - nie musiały płacić podatków za swoje cierpienia i doznane krzywdy?
4. Czy rząd zamierza opracować i przedłożyć Sejmowi projekt stosownej nowelizacji przepisów dotyczących tej kwestii?
Z poważaniem
Poseł Jerzy Szmajdziński
Warszawa, dnia 13 czerwca 2007 r.